Arbuz (kawon)

     

      Zarówno arbuz jaki i melon to grupa roślin z rodziny dyniowatych, do których oprócz dyni należa np. bakłażan, cukinia. Arbuzy to rośliny jednoroczne, płożące się, o dużych kwiatach – zazwyczaj żółtych, dużych liściach, owoce mają zazwyczaj barwy od pomarańczowego, przez żółty po zielony.

     Ogólnie wspomnianą rodzinę dyniowatych można podzielić na dwie grupy: owoce i warzywa. Pierwsze są jadalne na surowo, natomiast warzywa trzeba poddać obróbce termicznej, by były dobre do zjedzenia.

 ARBUZ:

źródło: nienznane

• inne nazwy: kawon,watermelon,
• miąższ arbuza składa się w 90-95 % z wody,
• pochodzi z Afryki, uprawiany jest w każdym kraju o ciepłym słabo gorącym klimacie, czasami jest rośliną dziką,
• w Polsce możliwy do uprawy w szklarni, lub pod folią,
•  arbuz znany był w starożytności przez Arabów i Żydów, w X w. n. e. pojawił się w Chinach, w Europie jest znany dzięki Krzyżakom od XI wieku, w Rosji był znany w XII w. dzięki Tatarom, wiek XVII to już uprawy na Ukrainie, gdzie wydano nawet specjalny nakaz sądowy co do uprawy tych owoców,
• w Japoni hoduje się kawony w specjalnych formach, dzięki czemu koszty transportu znacznie się obniżają:

żródło

• owoce ważą przeciętnie od 0,5 kg do 16 kg, ale są tez okazy znacznie cięższe,
•  znane są arbuzy o miąższu: różowym, czerwonym, białym i żółtym:

źródło

• arbuz oprócz tego, że spożywa się go najczęściej na surowo można przygotować jako marynatę w słonej wodzie, konfitury, dżemy, powidła,
• z zagęszczonego soku produkuje się miód kawonowy bądź syrop, 
• cykata to obrane z wierzchniej skóry białe części arbuza kandyzowane w cukrze,
•  znane jest również wino kawonowe,
• przejrzałe, albo niedojrzałe owoce – również solone wykorzystuje się jako paszę dla bydła, 
• znana jest również pastewna odmiana arbuzów, przeznaczona jako pokarm o dużej zawartości białka dla zwierząt. 

•  nasiona arbuzów są również jadalne, zawierają 25-35% oleju, 
• prażone pestki arbuza były przysmakiem gejsz,
•  z nasion przyrządza się mleczko kawonowe (robione podobnie jak w proponowanych na blogu mlekach orzechowych- klik), nasiona się tłucze, rozciera w chłodnej wodzie,  w proporcjach: 1 część nasion na 10 części wody.

      Jak kupić dojrzałego arbuza? – wystarczy opukać owoc: głuchy dźwięk gwarantuje dojrzałość, a gdy przy ściskaniu w obu dłoniach słychać trzeszczenie, wtedy na pewno mamy gwarancję, że owoc jest dojrzały i gotowy do zjedzenia.

• wartości odżywcze: cukry (sacharoza, fruktoza, glukoza), pektyny, błonnik, witaminy: B1, B2, C, PP, kwas foliowy, i prowitamina A (karoten) – im mniej soczysty arbuz, tym więcej ma składników odżywczych, 
• arbuzy są idealne przy chorobach nerek (kamicy nerkowej, stanach zapalnych), serca (w miażdżycy naczyń, chorobie wieńcowej, obrzękach na tle upośledzonego krążenia), anemii,  otyłości, przy przeoście gruczołu krokowego,
•  działają leczniczo przy nadmiernych krawieniach macicznych, zwłaszcza w okresie menopauzy,
• działanie moczopędne ma nie tylko miąższ arbuzów, takie same działanie jest po wypiciu odwaru przygotowanego ze świeżych skórek, taki odwar jest również stosowany w leczeniu przewlekłych i ostrych stanów zapalnych jelita grubego,

źródło: nienznane

• arbuz dzięki dużej ilości błonnika reguluje trawienie, zwiększa pożyteczna florę bakteryjną w jelitach (idealny do odbudowywania flory po lewatywach – więcej na ten temat tutaj), arbuz powinno się podawać przy terapii antybiotykami czy chemii,
• błonnik usuwa również nadmiar cholesterolu – działa antymiażdżycowo.

      Jak się okazuje z miłość do owoców nie zna granic :-)... Można mieć i ubrania z motywem kawona, biżuterię, tatuaż, gadżety... można też wykorzystać arbuz do rzeźbienia, modnego od kilku lat carvingu, wyobraźnia nie zna granic:

źródła: allegro, istargram, facebook, vans,weheartit.

       

.....................................................................

Źródła:

1. własne notatki
2. "Wiesz co jesz? Poradnik konsumenta..." K. Bosacka, M. Kozłowska - Wojciechowska
3. "Jesteś tym, co jesz" G. McKeith
4. "Zdrowie na talerzu. Lecznicze właściwości potraw."
5. "Owoce egzotyczne". E. Lamer- Zarawska

6. http://www.purdue.edu/newsroom/releases/2012/Q4/watermelon-shown-to-boost-heart-health,-control-weight-gain-in-mice.html

7. http://urbanlegends.about.com/library/bl_square_watermelon.htm

Orzechy makadamia i orzechy brazylijskie

MAKADAMIA

źródło

• inne nazwy: orzech makadamiowy, makadamia, macadamia, 
• główne uprawy tego wiecznie zielonego drzewa: Australia - około 100 tys. ton rocznie, Hawaje, Afryka Południowa, Ameryka Środkowa,
• znanych jest aż 7 odmian makadamii, ale tylko 2 są jadalne i hodowane,
• owoce drzewa przypominają budową orzechy włoskie, okrywa jest również zielona, miękka i pęka przy dojrzewaniu, odsłaniając pestkę – orzech, ma czekoladowy kolor,
• skorupa orzecha jest tak samo twarda jak orzecha włoskiego, ale do jej rozłupania nie wystarczy dziadek do orzechów, potrzebny jest młotek lub młot – dlatego orzechy makadamiowe sprzedaje się najczęściej już rozłupane,
• jądro orzecha stanowi ponad 50% ciężaru całego orzecha,
• makadamia zawiera: około 73% tłuszczu, 9% białka, 7-9% cukru, witaminę B1, sole mineralne (głównie wapń, fosfor, żelazo),

źródło

• orzechy są bogate w jednonienasycone kwasy tłuszczowe, dzięki temu zmniejszają poziom cholesterolu i chronią przed zawałami serca, 
• makadamia obniża również poziom trójglicerydów zmniejszając ryzyko zachorowań na chorobę wieńcową,
• orzechy makadamia mają ok. 7% błonnika, 
• makadamia jest uważana za najsmaczniejszy orzech świata – stąd dość wysoka cena orzechów,kilka orzechów zjedzonych przez psa może okazać się dla zwierzęcia trująca,
• z orzechów wytłacza się olej makakadamiowy – idealny do regeneracji zniszczonej skóry.

źródło

.............................................................................................................................

ORZECHY BRAZYLIJSKIE

• inne nazwy: orzechy para, orzesznica brazylijska, bertolecja,
• drzewo nazywane jest również orzesznicą wyniosłą - sięga do 50 m wysokości, ma wielkie liście i bardzo duże kwiaty, które wydzielają nieprzyjemny zapach,

źródło

źródło

• pochodzi z Brazylii, rośnie tam jako roślina dzika, nad Amazonką, w warunkach hodowlanych orzech nigdy nie zaowocuje, ponieważ kwiaty nie rozwiną się,
• orzech nie jest rośliną uprawną, wszystkie zbiory pochodzą z drzew dziko rosnących , w ciągu roku z jednego drzewa można zebrać 220-440 kg nasion,
• drewno z orzesznicy jest bardzo cenne ze względu na trwałość i odporność na gnicie,
• orzechy – nasiona rosną w dużej torebce - ułożone są tam jak cząstki pomarańczy, ściśle obok siebie, wydobycie orzechów jest dość ciężkie, dlatego na skalę handlową robi się to specjalnymi wałami, do rozbicia łupiny potrzeba porządnej maczety i dużo siły,
• owoce (torebki) drzewa mogą zabić człowieka, owoc waży nawet 2 kg, więc podczas zbierania trzeba uważać,
• zawierają: 66% tłuszczu, 17% białka, 7% węglowodanów,
• dzięki zawartości cynku są idealne dla osób po operacjach, poparzeniach, osób żyjących w ciągłym stresie, palaczy, alkoholików i cukrzyków, 



źródło: nieznane

• orzechy brazylijskie są największym źródłem selenu w pożywieniu o pochodzeniu roślinnym, jeden orzeszek dostarcza około 160% dziennego zapotrzebowania na ten pierwiastek!,

• wspominany selen jest wspomagaczem przeciwutleniaczy w naszym ciele, dzięki czemu jedzenie orzechów brazylijskich działa antynowotworowo,
• orzechy są głównie zjadane na surowo, wykorzystywane do czekolad orzechowych i cukiernictwie,
• kora drzewa dostarcza garbników, a same drewno jest wykorzystywane w przemyśle meblarskim jako jedno z najcenniejszych,
• z orzechów wyciska się olej, który również jest stosowany w kosmetyce, czy do wyrobu mydeł, ten sam olej jest najczęściej wykorzystywanym smarowidłem przez zegarmistrzów, 
• agouti – to małe zwierzątko, które żywi się nasionami drzewa, robi zapasy zakopując orzechy w ziemi, zapomina o nich i nieświadomie przyczynia się do rozsiewania drzewa po puszczy,



źródło: nieznane

• orzechy mają wysoką wartość energetyczną,  ale niską zawartość witamin i składników mineralnych.

............................................................
Źródła:

1. własne notatki
2. "Wiesz co jesz? Poradnik konsumenta..." K. Bosacka, M. Kozłowska - Wojciechowska
3. "Jesteś tym, co jesz" G. McKeith
4. "Zdrowie na talerzu. Lecznicze właściwości potraw."
5. "Owoce egzotyczne". E. Lamer- Zarawska

6. Yang J. Brazil nuts and associated health benefits: a review. /Orzechy brazylijskie i ich korzyści dla zdrowia: przegląd./ Food Science and Technology.